Suriye Geçici Cumhurbaşkanı Ahmed Şara’nın imzaladığı kararnameyle, ülkede yaşayan Kürtlere ilişkin kapsamlı ve tarihi düzenlemeler yürürlüğe girdi. 

Resmi haber ajansı SANA’da yayımlanan kararnameyle Kürtçe “ulusal dil” olarak kabul edilirken, 21 Mart Newroz Bayramı resmî tatil ilan edildi. Ayrıca Suriye’de yaşayan tüm Kürtlere vatandaşlık hakkı tanındı.

“ÇOK KÜLTÜRLÜ VE BİRLEŞİK SURİYE” VURGUSU

PolitiKARS’ın haber sitelerinden derlediği bilgilere göre; Kararnamede, Suriye’nin yeni ulusal kimliği “çok kültürlü ve birleşik” bir yapı olarak tanımlandı. Kürtlerin Suriye toplumunun ayrılmaz bir parçası olduğu vurgulanırken, kültürel ve dilsel çeşitliliğin devlet güvencesi altında olduğu ifade edildi.

KÜRTLER SURİYE HALKININ ASLİ UNSURU

Kararnamenin ilk maddesinde, Kürtlerin Suriye halkının “temel ve asli bir parçası” olduğu açıkça belirtildi. Kürtlerin kültürel ve dilsel kimliğinin, Suriye’nin ortak ulusal kimliğinin ayrılmaz bir unsuru olduğu kaydedildi.

KÜRTÇEYE ULUSAL DİL STATÜSÜ

Yeni düzenlemeyle Kürtçe, Arapçanın yanında “ulusal dil” statüsü kazandı. Kürt nüfusunun yoğun yaşadığı bölgelerde devlet ve özel okullarda Kürtçe eğitime izin verilecek. Kürtçe, seçmeli ders ya da kültürel-eğitsel faaliyet kapsamında müfredata dahil edilebilecek.

64 YILLIK VATANDAŞLIK SORUNU SONA ERİYOR

Kararnamenin en dikkat çeken maddelerinden biri, 1962 yılında Haseke vilayetinde yapılan nüfus sayımıyla başlayan ve binlerce Kürdün “yabancı” veya “kayıtsız” (mektumin) statüsüne düşmesine neden olan uygulamaların kaldırılması oldu. Bu kapsamda, Suriye topraklarında yaşayan tüm Kürtlere herhangi bir ayrım gözetilmeksizin Suriye vatandaşlığı verileceği belirtildi.

NEWROZ ULUSAL BAYRAM İLAN EDİLDİ

Kararnameyle 21 Mart Newroz Bayramı, “baharın ve kardeşliğin simgesi” olarak tanımlandı. Newroz, bundan böyle Suriye genelinde ulusal bayram olarak kutlanacak ve resmî tatil olacak.

AYRIMCILIĞA KARŞI NET YAPTIRIMLAR

Kararnamede, etnik ya da dilsel temelde her türlü ayrımcılık ve dışlama kesin bir dille yasaklandı. Devletin medya ve eğitim kurumlarına kapsayıcı bir dil kullanma zorunluluğu getirilirken, toplumsal ayrışmayı ve ulusal fitneyi körükleyenlerin mevcut yasalara göre cezalandırılacağı ifade edildi.

KARARNAME YÜRÜRLÜKTE

Kararname, Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından yürürlüğe girerken, ilgili bakanlıklar ve kurumlar uygulamaya ilişkin gerekli talimatları hazırlamakla görevlendirildi.

İŞTE KARANAMENİN TAM METNİ

Kararnamenin tam metni..

Madde (1): Suriyeli Kürt vatandaşlar, Suriye halkının temel ve asli bir parçasıdır. Onların kültürel ve dilsel kimlikleri, çok kültürlü ve birleşik Suriye ulusal kimliğinin ayrılmaz bir parçasıdır.

Madde (2): Devlet, kültürel ve dilsel çeşitliliği korumayı taahhüt eder; Kürt vatandaşların ulusal egemenlik çerçevesinde miraslarını, sanatlarını yaşatma ve ana dillerini geliştirme hakkını güvence altına alır.

Madde (3): Kürtçe ulusal bir dildir. Kürtlerin nüfusun önemli bir kısmını oluşturduğu bölgelerdeki devlet okullarında ve özel okullarda, seçmeli müfredatın bir parçası veya kültürel-eğitsel bir faaliyet olarak öğretilmesine izin verilir.

Madde (4): 1962 yılında Haseke vilayetinde yapılan nüfus sayımından kaynaklanan tüm istisnai kanun ve uygulamalar yürürlükten kaldırılmıştır. Kaydı bulunmayanlar (mektumlar) dahil olmak üzere, Suriye topraklarında ikamet eden Kürt kökenli tüm vatandaşlara, hak ve ödevlerde tam eşitlik temelinde Suriye vatandaşlığı verilir.

Madde (5): Newroz Bayramı (21 Mart), baharı ve kardeşliği ifade eden ulusal bir bayram olarak Suriye Arap Cumhuriyeti’nin tamamında ücretli resmi tatil kabul edilir.

Madde (6): Devletin medya ve eğitim kurumları kapsayıcı bir ulusal söylem benimsemekle yükümlüdür. Etnik veya dilsel temelde her türlü ayrımcılık veya dışlama kanunen yasaktır; ulusal fitneyi körükleyenler yürürlükteki kanunlara göre cezalandırılır.

Madde (7): İlgili bakanlıklar ve makamlar, kendi yetki alanları dahilinde bu kararnamenin hükümlerini uygulamak için gerekli yürütme talimatlarını çıkarmakla görevlidir.

Madde (8): Bu kararname Resmi Gazete’de yayımlanır ve yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girer.