Sağlık göstergelerine ilişkin güncel veriler, Türkiye’de bölgeler arasındaki sağlık hizmeti farkının devam ettiğini ortaya koydu.

Hekim sayısı, yatak kapasitesi, yoğun bakım imkânları ve bebek ölüm oranlarında Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki birçok il ülke ortalamasının altında kaldı.

Uzmanlar, sağlık alanındaki eşitsizliğin yalnızca hizmet sunumunu değil, yaşam kalitesi ve sağlık sonuçlarını da doğrudan etkilediğine dikkat çekiyor.

SAĞLIK HİZMETLERİNDE BÖLGESEL FARKLAR GÜNDEMDE

Türkiye’de uzun yıllardır tartışılan bölgesel gelişmişlik farkları, sağlık alanındaki verilerde de kendisini göstermeye devam ediyor. Hekim sayısından yoğun bakım kapasitesine, aile hekimliği hizmetlerinden bebek ölüm oranlarına kadar birçok başlıkta iller arasında dikkat çekici farklılıklar bulunuyor.

PolitiKARS’ın haber kaynaklarından derlediği bilgilere göre; Türkiye genelinde her 10 bin kişiye ortalama 25,81 hekim düşerken, Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki birçok kent bu ortalamanın altında kaldı. Raporda, hekim sayısı, yatak kapasitesi ve bebek ölüm hızları gibi temel göstergelerde bölgesel farklılıkların sürdüğü vurgulandı.

TÜRKİYE ORTALAMASI İLE İLLER ARASINDAKİ FARK DİKKAT ÇEKTİ

Rapora göre Türkiye genelinde her 10 bin kişiye ortalama 25,81 hekim düşerken, bazı illerde bu rakam 12 seviyelerine kadar geriliyor. Benzer tablo diş hekimi, eczacı, hemşire ve ebe sayılarında da görülüyor.

Türkiye ortalamasında 10 bin kişiye düşen yatak kapasitesi 31,30 olarak hesaplanırken, bazı illerde bu oran 13 ile 20 arasında değişiyor. Yoğun bakım yatak kapasitesinde de ciddi farklılıklar bulunuyor.

SON DÖRT SIRADA ŞIRNAK, MUŞ, HAKKARİ VE AĞRI YER ALDI

Sağlık alt boyutu sıralamasında son sırada Muş yer aldı. Muş’u sırasıyla Şırnak, Hakkari ve Ağrı izledi.

Verilere göre Muş’ta her 10 bin kişiye 12,54 hekim düşerken, Şırnak’ta bu sayı 12, Ağrı’da ise 12,18 olarak kaydedildi. Hakkari’de ise 10 bin kişiye düşen hekim sayısı 14,03 oldu.

Söz konusu illerde sağlık personeli sayıları da ülke ortalamasının altında kaldı. Özellikle yatak ve yoğun bakım kapasitesindeki yetersizlikler dikkat çeken başlıklar arasında yer aldı.

ŞIRNAK’TA YATAK KAPASİTESİ TÜRKİYE ORTALAMASININ YARISININ ALTINDA

Rapordaki en dikkat çekici verilerden biri Şırnak’a ilişkin oldu. Türkiye genelinde 10 bin kişiye düşen yatak kapasitesi 31,30 iken, Şırnak’ta bu sayı 13 olarak ölçüldü.

Yoğun bakım yatak kapasitesi ise 2 seviyesinde kaldı. Kentte aile hekimi başına düşen nüfusun 3 bin 136 kişi olması da sağlık hizmetlerine erişim açısından dikkat çeken göstergeler arasında yer aldı.

BEBEK ÖLÜM ORANLARI ORTALAMANIN ÜZERİNDE

Rapor, bebek ölüm hızları bakımından da önemli farklılıklara işaret etti.

Türkiye ortalamasının yüzde 10 seviyesinde olduğu belirtilirken, Şanlıurfa’da bebek ölüm hızı yüzde 13,40’a ulaştı. Siirt’te yüzde 11,90, Ağrı’da yüzde 11,80, Kars ve Bitlis’te yüzde 11,30 oranları kaydedildi.

5 yaş altı ölüm hızlarında da benzer bir tablo ortaya çıktı. Şanlıurfa, Siirt, Ağrı, Muş, Kars ve Bitlis gibi iller ülke ortalamasının üzerinde yer aldı.

ELAZIĞ VE ERZURUM ÖNE ÇIKTI

Bölgedeki tüm iller aynı tabloyu göstermedi. Elazığ ve Erzurum sağlık göstergelerinde dikkat çeken iller arasında yer aldı.

Elazığ’da her 10 bin kişiye 30,78 hekim düşerken, yatak kapasitesi 53,20 olarak hesaplandı. Erzurum’da ise her 10 bin kişiye 29,54 hekim düştüğü ve sağlık altyapısı göstergelerinde ülke ortalamasının üzerinde veriler bulunduğu görüldü.

UZMANLAR EŞİTSİZLİĞE DİKKAT ÇEKTİ

Daha önce Türk Tabipleri Birliği Merkez Konseyi’nde görev alan Tıbbi Onkoloji Uzmanı Dr. Halis Yerlikaya da sağlık göstergelerindeki farklılıkların tesadüf olmadığını belirtti.

Yerlikaya, hekim sayısı, sağlık personeli dağılımı, sağlık altyapısı ve bebek ölüm oranları gibi temel göstergelerin birlikte değerlendirildiğinde bölgeler arasında ciddi farklılıklar bulunduğunu ifade etti. Sağlık hizmetlerine erişimin toplum sağlığını doğrudan etkilediğini vurgulayan Yerlikaya, eşitsizliklerin giderilmesi için sağlık yatırımlarının dengeli dağıtılmasının önem taşıdığını dile getirdi.

Türkiye’de sağlık alanındaki bölgesel farklılıklar uzun süredir tartışılırken, açıklanan son veriler özellikle sağlık personeli dağılımı ve altyapı kapasitesi konularında yeni adımların gerekliliğini yeniden gündeme taşıdı.