Orta Doğu'da son günlerde yükselen askeri ve diplomatik gerilim sürerken, dünya enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı yeniden uluslararası gündemin merkezine yerleşti.

İran Devrim Muhafızları Ordusu, son 24 saat içerisinde aralarında 4 petrol tankerinin de bulunduğu toplam 15 geminin Hürmüz Boğazı'ndan geçtiğini açıklarken, bölgede yaşanan gelişmeler enerji piyasaları ve uluslararası diplomasi çevreleri tarafından yakından takip ediliyor.

ABD ile İran arasında karşılıklı açıklamalar devam ederken, İsrail-Lübnan hattında yaşanan askeri hareketlilik ve Körfez'deki güvenlik endişeleri bölgedeki kırılgan dengeyi daha da hassas hale getiriyor.

DÜNYA PETROL TİCARETİNİN KALBİ

Basra Körfezi ile Umman Denizi'ni birbirine bağlayan Hürmüz Boğazı, küresel enerji arzı açısından dünyanın en stratejik geçiş noktaları arasında gösteriliyor.

Dünya petrol ticaretinin önemli bir bölümü bu dar su yolundan gerçekleşirken, Körfez ülkelerinden yapılan ham petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatlarının büyük kısmı da Hürmüz üzerinden dünya pazarlarına ulaştırılıyor.

Bu nedenle bölgede yaşanabilecek herhangi bir güvenlik sorunu, enerji fiyatlarından uluslararası ticarete kadar geniş bir alanda etkili olabiliyor.

İRAN'DAN GEÇİŞLERLE İLGİLİ AÇIKLAMA

İran Devrim Muhafızları Ordusu tarafından yapılan açıklamada, son 24 saat içerisinde toplam 15 geminin gerekli koordinasyon ve izin süreçlerinin ardından Hürmüz Boğazı'ndan geçtiği bildirildi.

Geçiş yapan gemiler arasında 4 petrol tankerinin de bulunduğu belirtilirken, boğazdaki deniz trafiğinin kontrollü şekilde sürdüğü ifade edildi.

İranlı yetkililer, bölgede faaliyet gösteren gemilere yönelik güvenlik uyarılarında bulunurken, olası tehditlere karşı gerekli tedbirlerin alınacağını da vurguladı.

TRUMP VE MACRON'DAN DİPLOMASİ TRAFİĞİ

Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmeler, ABD ve Avrupa liderlerinin de gündeminde yer aldı.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile ABD Başkanı Donald Trump arasında gerçekleştirilen telefon görüşmesinde hem İran ile yürütülen diplomatik süreç hem de Hürmüz Boğazı'nın güvenliği ele alındı.

Macron, boğazın güvenliğini sağlamak amacıyla oluşturulan çok uluslu deniz misyonuna dikkat çekerek, olası bir diplomatik anlaşma sonrasında uluslararası mekanizmaların devreye alınabileceğini ifade etti.

İRAN VE AB ARASINDA SÖZ DÜELLOSU

Bölgedeki askeri gelişmelerin ardından İran ile Avrupa Birliği arasında da açıklama trafiği yaşandı.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Avrupa Birliği'nin İran'ın son askeri hamlelerine yönelik eleştirilerine sert tepki gösterdi.

Tahran yönetimi, attığı adımların meşru müdafaa kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini savunurken, Avrupa Birliği tarafı ise bölgedeki askeri gerilimin düşürülmesi çağrısını sürdürüyor.

ABD: "ASKERİ TESİSLERİ HEDEF ALDIK"

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) tarafından yapılan açıklamada ise İran'ın bazı radar ve insansız hava aracı komuta-kontrol tesislerinin hedef alındığı bildirildi.

Washington yönetimi operasyonların savunma amaçlı olduğunu belirtirken, İran tarafı ise bu saldırılara karşılık verdiğini açıkladı.

Karşılıklı açıklamalar, bölgede fiili çatışma riskinin tamamen ortadan kalkmadığını ortaya koyuyor.

KUVEYT'TE GÜVENLİK ALARMI

Bölgedeki gerilimi artıran gelişmelerden biri de Kuveyt'ten geldi.

Kuveyt ordusu tarafından yapılan açıklamada ülkenin yeni füze ve insansız hava aracı saldırılarının hedefi olduğu belirtilirken, hava savunma sistemlerinin aktif şekilde devrede olduğu duyuruldu.

Saldırıların kim tarafından gerçekleştirildiğine ilişkin resmi bir açıklama yapılmazken, olay bölgedeki güvenlik kaygılarını daha da artırdı.

LÜBNAN CEPHESİNDE ÇATIŞMALAR SÜRÜYOR

Öte yandan İsrail ile Hizbullah arasındaki gerilim de yeni bir aşamaya taşındı.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Beyrut'un güneyindeki Hizbullah hedeflerine yönelik operasyonların genişletilmesi talimatı verdiğini açıkladı.

Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Aoun ise saldırıları kınayarak uluslararası topluma çağrıda bulundu.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin konuyla ilgili acil toplantı gerçekleştirmesi bekleniyor.

ABD'DEN İSRAİL-LÜBNAN PLANI

Bölgedeki gerilimi azaltmak amacıyla ABD'nin yeni bir diplomatik girişim üzerinde çalıştığı da gündeme geldi.

Reuters'ta yer alan bilgilere göre ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İsrail ile Lübnan arasında gerilimin kademeli olarak azaltılmasını öngören bir plan önerdi.

Planın ilk aşamasında saldırıların durdurulması ve taraflar arasında güven artırıcı adımların atılması hedefleniyor.

İRAN CUMHURBAŞKANI İDDİALARINA YALANLAMA

Bölgede yaşanan gelişmeler sürerken İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın istifa ettiği yönündeki iddialar da gündeme geldi.

Londra merkezli bazı medya kuruluşlarında yer alan haberlerin ardından İranlı yetkililer açıklama yaparak söz konusu iddiaların gerçeği yansıtmadığını bildirdi.

İran Cumhurbaşkanlığı kaynakları, Pezeşkiyan'ın görevini sürdürdüğünü ve çalışmalarına devam ettiğini açıkladı.

PETROL PİYASALARI GELİŞMELERİ İZLİYOR

PolitiKARS'ın derlediği bilgilere göre; Hürmüz Boğazı çevresinde yaşanan her gelişme yalnızca bölgesel güvenliği değil, küresel enerji piyasalarını da doğrudan etkiliyor.

Petrol ve doğal gaz sevkiyatının önemli bölümünün geçtiği bölgede yaşanabilecek yeni gerilimlerin enerji fiyatlarında dalgalanmalara yol açabileceği değerlendirilirken, diplomatik temasların ve askeri gelişmelerin önümüzdeki günlerde uluslararası gündemin en önemli başlıkları arasında yer alması bekleniyor.

Uzmanlar ise taraflar arasındaki diplomatik kanalların açık tutulmasının, bölgesel istikrar ve küresel enerji güvenliği açısından kritik önem taşıdığına dikkat çekiyor.