Irak’ta bu ay yapılması planlanan cumhurbaşkanlığı seçimleri için süreç resmen başladı.

Irak Parlamento Başkanı Heybet el-Halbusi, cumhurbaşkanlığı seçimleri için aday başvuru süresinin bittiğini ve toplam 44 adayın seçimde yarışacağını duyurdu.

KÜRT PARTİLERİNDEN KRİTİK ADAYLAR

Parlamento Başkanı Heybet el-Halbusi, aday başvurularının sona erdiğini ve toplam 44 ismin yarışa katılacağını açıkladı.

Halbusi, aday listesinde ülkenin tüm dini, mezhebi ve etnik gruplarının temsil edildiğini vurguladı. Bu durum, seçimlerin yalnızca siyasi bir rekabet değil, aynı zamanda Irak’ın toplumsal çeşitliliğini yansıtan bir tabloya dönüşeceğini gösteriyor.

Seçimlerde gözler Irak’ın iki büyük Kürt partisine çevrildi. Kürdistan Demokrat Partisi (KDP), mevcut Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin ve deneyimli siyasetçi Nawzad Hadi’yi aday gösterdi. Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) ise eski Çevre Bakanı Nizar Amedi’yi tek aday olarak açıkladı.

Bunun yanı sıra, eski Cumhurbaşkanı Fuat Masum’un kızı Cevan Muhammed Fuat Masum da yarışa katılan isimler arasında yer aldı. Seçim mücadelesinin özellikle KDP ve KYB adayları arasında yoğunlaşması bekleniyor. Bu rekabet, Kürt siyasetinde yeni dengelerin oluşabileceğine işaret ediyor.

MEVCUT CUMHURBAŞKANINDAN SÜRPRİZ KARAR

KYB üyesi olan mevcut Cumhurbaşkanı Abdüllatif Reşit, partisinin Nizar Amedi’yi aday göstermesine rağmen bireysel olarak başvurusunu yaptı. Bu adım, parti içi dengeleri sarsarken seçim sürecine yeni bir belirsizlik kattı. Reşit’in bu hamlesi, KYB içinde farklı görüşlerin ve güç mücadelelerinin varlığını ortaya koyuyor.

BARZANİ’DEN “TEKELCİLİK” ELEŞTİRİSİ

KDP lideri Mesut Barzani, cumhurbaşkanlığı makamının yıllardır belirli bir kesimin kontrolünde olmasını eleştirerek, “Bu makam kimsenin şahsi mülkü veya tekeli değildir. Tüm Kürt tarafları, bu makamın Kürtlerin ortak payı olduğu bilinciyle hareket etmelidir” ifadelerini kullandı. Barzani’nin sözleri, yalnızca bir eleştiri değil, aynı zamanda Kürt siyasetinde değişim talebinin güçlü bir işareti olarak değerlendiriliyor.

ANAYASAL TAKVİM VE GÜÇ PAYLAŞIMI

Irak Anayasası’na göre, Meclis Başkanı seçildikten sonra milletvekillerinin 30 gün içinde yeni Cumhurbaşkanını belirlemesi gerekiyor. Seçilecek Cumhurbaşkanı, ardından parlamentodaki en büyük bloğu hükümeti kurmakla görevlendirecek.

2005’ten bu yana uygulanan güç paylaşımı sistemine göre; Cumhurbaşkanlığı Kürtlere, Başbakanlık Şiilere, Meclis Başkanlığı ise Sünni Araplara tahsis ediliyor.

Bu sistem, 2005 seçimlerinden sonra dönemin Cumhurbaşkanı Celal Talabani ile Şii lider Abdülaziz el-Hekim arasında yapılan anlaşmayla şekillenmişti. O tarihten bu yana cumhurbaşkanlığı koltuğu KYB adaylarının elinde kaldı. Talabani’den sonra Fuat Masum, Berhem Salih ve mevcut Cumhurbaşkanı Abdüllatif Reşit de KYB kadrolarından gelen isimler oldu.

Irak’ta seçim süreci, hem Kürt partileri arasındaki rekabet hem de mevcut Cumhurbaşkanının beklenmedik adaylığıyla oldukça hareketli geçeceğe benziyor. Bu seçimler, yalnızca yeni bir cumhurbaşkanını belirlemekle kalmayacak; aynı zamanda Irak’ın siyasi geleceğinde yeni dengelerin oluşmasına da zemin hazırlayacak.