Giresun’un Yağlıdere ilçesinden ABD’ye uzanan göç hikâyesi, New York’taki bir canlı yayında yeniden gündeme geldi.
1960’lı yıllarda başlayan göç, akrabalık ve hemşehrilik bağlarıyla büyüyerek ABD’de on binlerce Yağlıderelinin yaşadığı bir topluluğa dönüştü.
Yağlıdere Belediye Başkanı Yaşar İbaş’ın daha önce yaptığı açıklamalara göre, ABD’de yaşayan Yağlıderelilerin sayısı ilçenin yerleşik nüfusunu aşıyor.
YAĞLIDERE’NİN ABD İLE BAĞI YENİDEN GÜNDEMDE
Giresun’un Yağlıdere ilçesi ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki uzun yıllara dayanan göç ilişkisi, 24 Eylül 2026’da New York’tan gerçekleştirilen bir canlı yayın sırasında yeniden gündeme geldi. ABDPost’un haberine göre, CNN TÜRK’te görev yapan Yağlıdereli gazeteci Türkan Kaya’nın memleketinden söz etmesi üzerine ilçenin ABD’deki geniş hemşehri topluluğu konuşuldu.
Yağlıdere’den ABD’ye gerçekleşen göç, yıllar içinde yalnızca bireysel işçi hareketliliğiyle sınırlı kalmadı. İlk gidenlerin ardından akrabaların ve yakın çevrenin de ABD’ye taşınmasıyla özellikle New York, New Jersey, Connecticut ve Massachusetts eyaletlerinde yoğun bir Yağlıdereli nüfusu oluştu.
ABD’DEKİ YAĞLIDERELİ SAYISI İLÇE NÜFUSUNU AŞIYOR
Anadolu Ajansının 2022 yılında yayımladığı haberde, Yağlıdere Belediye Başkanı Yaşar İbaş, ilçenin nüfusunun yaklaşık 15 bin 800 olduğunu, ABD’de konsolosluk işlemi yapan Yağlıdereli sayısının ise 21 bin civarında bulunduğunu açıklamıştı. İbaş, oturum izni bulunmayanların da hesaba katılması durumunda ABD’de yaşayan Yağlıderelilerin sayısının yaklaşık 30 bine ulaşabileceğini belirtmişti.
Bu rakamlar, ABD’deki Yağlıdereli nüfusunun ilçenin yerleşik nüfusunun yaklaşık iki katına ulaşabildiğini gösteriyor. Ancak ABD’de yaşayan kişilere ilişkin sayıların resmi nüfus kaydı değil, yerel yöneticilerin açıklamaları ve konsolosluk işlemlerine dayalı tahminler olduğu dikkate alınıyor.
İlçeden ABD’ye göç edenlerin önemli bir bölümünün iş dünyasında yer aldığı belirtiliyor. Yaşar İbaş’ın daha önceki açıklamalarına göre Yağlıdereliler, özellikle akaryakıt istasyonları, boya, pizza ve restoran sektörlerinde faaliyet gösteriyor. İbaş, ABD’de yaşayan Yağlıderelilerin yaklaşık yüzde 70’inin işveren konumunda olduğunu ifade etmişti.
GÖÇÜN TEMELİ 1960’LI YILLARA UZANIYOR
Yağlıdere’nin ABD’ye uzanan göç hikâyesi, 1960’lı yıllarda Lefter ve İzzet Aydın’ın yaşam öyküleriyle ilişkilendiriliyor. Anadolu Ajansının 2024 yılında yayımladığı habere göre, ABD’ye giden İzzet Aydın’ın oğlu Sebahattin Aydın, ilçenin göç geçmişini anlatmak amacıyla “Göç ve Vefa” adı verilen bir anıt yaptırdı.
Yağlıdere’den ABD’ye göçün başlangıcında Lefter’in önemli bir rol oynadığı aktarılıyor. Lefter’in 1960’lı yıllarda ilçeye dönmesi ve terzilik yapan İzzet Aydın’ı ABD’ye götürmesi, sonraki yıllarda akrabalık ilişkileri üzerinden gelişen göç hareketinin başlangıç noktalarından biri olarak anlatılıyor.
1980’li yıllarda hızlanan göç dalgasıyla birlikte Yağlıderelilerin ABD’deki varlığı genişledi. İlk kuşak daha çok çalışma ve ekonomik imkânlar amacıyla ABD’ye giderken, sonraki kuşakların eğitim ve ticaret alanlarında ilerlediği belirtiliyor.
ABD’DEKİ HEMŞEHRİLER MEMLEKETLE BAĞINI KORUYOR
ABD’de yaşayan Yağlıdereliler, ekonomik faaliyetlerinin yanı sıra memleketleriyle kurdukları sosyal ve kültürel bağlarla da öne çıkıyor. İlçeye yaz aylarında yapılan ziyaretler, köylerde ve yaylalarda sürdürülen aile ilişkileri ve memlekete yönelik yatırımlar bu bağın devam ettiğini gösteriyor.
Yağlıdere Belediye Başkanı Yaşar İbaş, daha önce yaptığı açıklamalarda ABD’de yaşayan hemşehrilerin ilçeye konut yatırımı yaptığını ve çeşitli dönemlerde yardım çalışmalarına katkı sunduğunu belirtmişti. 2023 yılındaki depremlerin ardından bölgeye gönderilen yardım malzemelerinde ABD’de yaşayan Yağlıderelilerin de katkı sağladığı ifade edilmişti.
GÖÇ HİKÂYESİ ANITLAŞTIRILDI
Yağlıdere’de ABD’ye göçün başlangıcında adı geçen Lefter ve İzzet Aydın’ın hikâyesi, 2024 yılında açılan “Göç ve Vefa” anıtıyla kayıt altına alındı. Anıt, ilçeden ABD’ye uzanan göçün kişisel hikâyelerini ve kuşaklar boyunca devam eden hemşehrilik bağlarını gelecek nesillere aktarmayı amaçlıyor.
Yağlıdere’nin ABD ile kurduğu bağ, ilçenin nüfus yapısının ötesinde ekonomik, sosyal ve kültürel ilişkilerle sürüyor. New York’ta yeniden gündeme gelen bu hikâye, küçük bir Karadeniz ilçesinden başlayarak ABD’de geniş bir topluluğa dönüşen göç hareketinin günümüzde de etkisini koruduğunu ortaya koyuyor.