Ortadoğu’da son 24 saatte yaşanan askeri ve diplomatik gelişmeler bölgedeki gerilimi yeniden kritik seviyeye taşıdı.
ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı merkezli karşılıklı açıklamalar ve askeri hamleler dikkat çekerken, İsrail’in Lübnan’ın güneyine düzenlediği İHA saldırısında aynı aileden çocukların da bulunduğu 6 kişinin yaşamını yitirdiği bildirildi.
İran cephesinden peş peşe gelen “geri adım atmayacağız” mesajları sonrası enerji güvenliği, deniz ticareti ve bölgesel savaş ihtimali yeniden uluslararası gündemin ilk sıralarına yükseldi.
HÜRMÜZ BOĞAZI YENİDEN KÜRESEL KRİZİN MERKEZİNDE
Ortadoğu’daki gerilimin merkezinde bir kez daha Hürmüz Boğazı yer aldı. İran basını, İran ordusunun güvenlik güçleriyle koordinasyon kurmadan Hürmüz Boğazı’ndan geçmeye çalışan 4 gemiye uyarı ateşi açtığını duyurdu.
İran devlet televizyonunda yer alan bilgilere göre gemilerin yapılan çağrılara rağmen rotalarını değiştirmemesi üzerine müdahalede bulunuldu. Olayın yerel saatle 00.35 sıralarında yaşandığı aktarıldı.
PolitiKARS’ın derlediği bilgilere göre; dünya petrol taşımacılığının önemli bölümünün geçtiği Hürmüz Boğazı’nda son haftalarda yaşanan askeri hareketlilik, küresel enerji piyasalarında da sert dalgalanmalara neden oluyor.
ABD VE İRAN KARŞILIKLI SALDIRI AÇIKLAMALARI YAPTI
İran’ın güneyindeki Bender Abbas kentinde gece saatlerinde art arda patlama sesleri duyulmasının ardından ABD cephesinden dikkat çeken açıklamalar geldi.
Reuters’a konuşan ABD’li bir yetkili, İran’daki bazı askeri noktaların hedef alındığını ileri sürerken, saldırıların Hürmüz Boğazı’ndaki ticari deniz trafiğine tehdit oluşturduğu değerlendirilen askeri unsurlara yönelik gerçekleştirildiğini savundu.
DW Türkçe’de yer alan bilgilere göre ABD ordusunun İran’a ait bazı İHA’ları düşürdüğü ve Bandar Abbas’taki bir kontrol merkezini vurduğu öne sürüldü. İran Devrim Muhafızları Ordusu ise buna karşılık bölgede bulunan bir ABD hava üssünün hedef alındığını açıkladı.
İRAN’DAN “KIRMIZI ÇİZGİ” MESAJI
İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi, Tahran yönetiminin “kırmızı çizgilerinden” geri adım atmayacağını söyledi.
Azizi, uranyum zenginleştirme hakkı, yaptırımların kaldırılması ve Hürmüz Boğazı üzerindeki hakimiyet konusunda İran’ın tavrının değişmeyeceğini belirtti.
ABD Başkanı Donald Trump’ın açıklamalarını da değerlendiren Azizi, Washington yönetiminin bir yandan tehdit dili kullandığını, diğer yandan ise anlaşma çağrısı yaptığını ifade ederek bunun çelişkili bir politika olduğunu savundu.
TRUMP’IN UMMAN AÇIKLAMASI YENİ GERİLİM BAŞLATTI
ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı üzerinden yaptığı açıklamalar bölgedeki tansiyonu daha da yükseltti.
Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrol taleplerine ilişkin değerlendirmesinde Umman’ı da hedef alan ifadeler kullandı. Trump’ın “aksi halde onları havaya uçurmak durumunda kalırız” sözleri sonrası İran’dan Umman’a açık destek mesajı geldi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsrail Bekayi, ABD’nin İran ve bazı bölge ülkelerine yönelik tehditkar söylemlerini kınayarak İran’ın bölgesel müttefiklerinin yanında olduğunu ifade etti.
İSRAİL-LÜBNAN HATTINDA ÇATIŞMALAR DERİNLEŞİYOR
Ortadoğu’daki gerilim yalnızca Körfez hattıyla sınırlı kalmadı. İsrail ordusunun Lübnan’ın güneyindeki Nabi Sari bölgesine insansız hava aracıyla saldırı düzenlediği bildirildi.
Lübnan Ulusal Haber Ajansı’nda yer alan bilgilere göre saldırıda aynı aileden aralarında çocukların da bulunduğu en az 6 kişi yaşamını yitirdi. Ailenin saldırı tehdidi altındaki bölgelerden ayrılmaya çalıştığı sırada hedef alındığı aktarıldı.
Saldırının Sidon ile Sur kentlerini birbirine bağlayan Adloun Otoyolu üzerinde gerçekleştiği bildirildi.
İsrail ordusu ise Lübnan sınırında çıkan çatışmalarda 1 askerinin öldüğünü, 2 askerinin yaralandığını açıkladı.
ATEŞKES İHLALİ VE YENİ SAVAŞ ENDİŞESİ
Uluslararası basında yer alan değerlendirmelerde, ABD ile İran arasında daha önce ilan edilen kırılgan ateşkesin sahada sık sık ihlal edildiği yorumları öne çıktı.
DW Türkçe’nin aktardığı bilgilere göre; tarafların karşılıklı saldırıları sonrası petrol fiyatlarında yükseliş yaşanırken, piyasalarda da dalgalanma gözlendi.
Uzmanlar, özellikle Hürmüz Boğazı çevresindeki askeri hareketliliğin yalnızca bölgesel güvenliği değil, küresel enerji arzını ve uluslararası ticaret hatlarını da doğrudan etkileyebileceğine dikkat çekiyor.
Son gelişmeler, Gazze savaşıyla birlikte zaten yüksek seyreden Ortadoğu geriliminin daha geniş çaplı bölgesel çatışmaya dönüşebileceği yönündeki endişeleri yeniden artırdı.