Türkiye'nin en fazla manda varlığına sahip kenti Samsun'da uzmanlar, manda yetiştiriciliğindeki artış hızının son yıllarda yavaşladığını belirtti.
Mevcut eğilimin sürmesi halinde 2030 yılından itibaren Türkiye'deki manda varlığında düşüş yaşanabileceği değerlendirmesinde bulunuldu.
Uzmanlar, üretimin sürdürülebilirliği için yetiştiricilere verilen desteklerin artırılması ve manda yetiştiriciliğinin teşvik edilmesi gerektiğini ifade etti.
SAMSUN MANDA YETİŞTİRİCİLİĞİNDE İLK SIRADA
PolitiKARS'ın haber kaynakları ve ajanslardan derlediği bilgilere göre; Türkiye'nin en fazla manda varlığına sahip kenti olan Samsun, özellikle Kızılırmak Deltası'ndaki yetiştiricilik faaliyetleriyle öne çıkıyor.
Ondokuz Mayıs Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dekan Yardımcısı Prof. Dr. Ali Gücükoğlu, Türkiye'de yaklaşık 165 bin manda bulunduğunu belirterek, mevcut artış hızının beklentilerin altında kaldığını söyledi.
Prof. Dr. Gücükoğlu, Samsun'un Türkiye'deki manda varlığında ilk sırada yer aldığını, kentteki mandaların yaklaşık yüzde 60'ının Bafra ilçesinde yetiştirildiğini ifade etti.
"ARTIŞ HIZI YETERLİ DEĞİL"
Büyükbaş ve küçükbaş hayvan varlığındaki artışın manda yetiştiriciliğine aynı oranda yansımadığını belirten Gücükoğlu, büyükbaş ve küçükbaş hayvan sayısının yıllık yaklaşık yüzde 4 ila 5 oranında arttığını, manda varlığındaki artışın ise yüzde 1,5 seviyesinde kaldığını kaydetti.
Bu eğilimin devam etmesi halinde yapılan projeksiyonların 2030 yılından itibaren manda sayısında düşüş yaşanabileceğine işaret ettiğini belirten Gücükoğlu, üretimin sürdürülebilirliği açısından yeni destek mekanizmalarının önem taşıdığını dile getirdi.
KIZILIRMAK VE YEŞİLIRMAK DELTALARI ÖNE ÇIKIYOR
Uzmanlar, Kızılırmak ve Yeşilırmak deltalarının iklimi, sulak alanları ve doğal yapısıyla manda yetiştiriciliği açısından Türkiye'nin en elverişli bölgeleri arasında bulunduğunu belirtiyor.
Bu alanların korunmasının hem biyolojik çeşitlilik hem de manda yetiştiriciliğinin geleceği açısından önem taşıdığı ifade ediliyor.
MANDA SÜTÜ VE ETİNE DİKKAT ÇEKİLDİ
Prof. Dr. Ali Gücükoğlu, manda sütünün üretiminin sınırlı olmasına rağmen ekonomik değerinin yüksek olduğunu belirtti.
Manda sütünün kaymak, yoğurt ve peynir üretiminde önemli bir yere sahip olduğunu ifade eden Gücükoğlu, manda etinin ise sığır etine göre yaklaşık yüzde 20 daha fazla protein ve yüzde 50 daha düşük kolesterol içerdiğini, bu yönüyle sağlıklı beslenmeyi tercih eden tüketiciler için alternatif oluşturduğunu söyledi.
DESTEKLERİN ARTIRILMASI ÇAĞRISI
Uzmanlar, Türkiye'de "kara inci" olarak da adlandırılan manda varlığının korunması ve artırılması için yetiştiricilere yönelik desteklerin güçlendirilmesi, genç üreticilerin sektöre yönlendirilmesi ve manda ürünlerine yönelik farkındalığın artırılması gerektiğini belirtiyor.
Ayrıca üretimin sürdürülebilirliği için damızlık yetiştiriciliğinin geliştirilmesi, mera alanlarının korunması ve üreticilerin ekonomik açıdan desteklenmesinin önem taşıdığı vurgulanıyor.