Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nde siyasi gerilim, parlamentonun yaklaşık iki yıl aradan sonra yeniden toplanmasıyla yeni bir boyuta taşındı.
Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) Başkanı Bafel Talabani, partisinin bölgesel hükümetten çekildiğini ve meclisin alacağı kararları tanımayacağını açıkladı.
Kriz, 2024 seçimlerinden bu yana yeni hükümetin kurulamaması ve KDP ile KYB arasındaki görev paylaşımı anlaşmazlığı sürerken derinleşti.
PARLAMENTO OTURUMU KRİZİ TIRMANDIRDI
PolitiKARS’ın haber kaynaklarından derlediği bilgilere göre; IKBY Parlamentosu, Ekim 2024’te yapılan seçimlerin ardından yaşanan siyasi anlaşmazlıklar nedeniyle yaklaşık iki yıl boyunca yeni başkanlık divanını seçemedi. 4 Kasım’da gerçekleştirilen oturumda ise 100 sandalyeli parlamentoda 52 milletvekilinin katılımıyla toplantı yeter sayısına ulaşıldı.
Oturumda Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) milletvekili Vala Farid parlamento başkanlığına seçildi. Hristiyan temsilci Ramy Noori Syawish başkan yardımcılığına, Türkmen temsilci Muna Kahveci ise parlamento sekreterliğine getirildi.
KYB ve Yeni Nesil Hareketi oturumu boykot etti. Ancak bu partilerden bazı milletvekillerinin boykot kararına rağmen toplantıya katılması, oturumun yapılabilmesini sağladı.
TALABANİ’DEN HÜKÜMETTEN ÇEKİLME AÇIKLAMASI
KYB Başkanı Bafel Talabani, 5 Kasım’da yayımladığı video mesajında partisinin bölgesel hükümetten çekilme kararı aldığını duyurdu. Talabani, mevcut yönetimi başarısız olarak nitelendirirken KDP’yi parlamentodaki süreci tek taraflı yürütmekle suçladı.
Talabani, partisinin parlamento oturumunu ve bu oturumda alınan kararları tanımayacağını belirterek, oturum sonucunda oluşturulacak yönetim ve makamları da kabul etmeyeceklerini söyledi.
KDP’nin bölge başkanı, başbakan veya bakan ataması halinde KYB’nin de benzer adımlar atabileceğini dile getiren Talabani, bu açıklamasıyla bölgede paralel yönetim ihtimalini gündeme taşıdı.
KDP İLE KYB ARASINDAKİ ANLAŞMAZLIK
IKBY’deki siyasi krizin temelinde, Ekim 2024 seçimlerinden sonra yeni hükümetin kurulması ve üst düzey görevlerin paylaşılması konusunda iki büyük parti arasında uzlaşma sağlanamaması bulunuyor.
Seçimlerde KDP 39, KYB ise 23 sandalye kazanmıştı. Yeni Nesil Hareketi 15 sandalyeyle parlamentodaki diğer önemli gruplardan biri olmuştu. Hükümetin kurulmasına ilişkin görüş ayrılıkları nedeniyle önceki başbakan Mesrur Barzani liderliğindeki kabine görevini sürdürüyordu.
KDP cephesi ise parlamentonun yeniden çalışmaya başlamasını, iki yıldır devam eden kurumsal tıkanıklığın aşılması yönünde gerekli bir adım olarak savunuyor. Parti sözcülüğü, oturumun farklı siyasi gruplardan milletvekillerinin katılımıyla gerçekleştirildiğini ve parlamentonun anayasal görevini yerine getirdiğini açıkladı.
YENİ DÖNEMDE YÖNETİM BELİRSİZLİĞİ
KYB’nin hükümetten çekilme kararı, IKBY’de siyasi kurumların işleyişi ve yeni hükümetin kurulmasına ilişkin belirsizliği artırdı. Talabani’nin paralel atamalara ilişkin açıklaması, iki parti arasındaki anlaşmazlığın yalnızca parlamento ve kabine görevleriyle sınırlı kalmayabileceğine işaret etti.
KYB’nin çekilme kararının mevcut kabinenin işleyişine, bölgedeki idari koordinasyona ve güvenlik kurumlarına nasıl yansıyacağı ise önümüzdeki süreçte netleşecek.