Nisan ayı enflasyon verileri kamuoyu ile paylaşıldı; TÜİK aylık artışı yüzde 4,18 olarak açıklarken, ENAG’a göre artış yüzde 5,07 oldu.
Yıllık bazda iki veri arasındaki fark ise dikkat çekici boyutlara ulaştı.
NİSAN AYI ENFLASYON RAKAMLARI PAYLAŞILDI
Nisan ayına ilişkin enflasyon verileri açıklandı. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) verilerine göre, fiyatlar bir önceki aya kıyasla yüzde 4,18 oranında arttı. Yıllık bazda artış ise yüzde 32,37 olarak kaydedildi. On iki aylık ortalamalara göre artış oranı yüzde 32,43 oldu.
Aynı dönemde bağımsız araştırma grubu ENAG da kendi hesaplamalarını kamuoyuna sundu. ENAG’a göre nisan ayında enflasyon aylık yüzde 5,07 artarken, yıllık enflasyon yüzde 55,38 seviyesine ulaştı. İki kurumun verileri arasındaki fark, ekonomik göstergelere yönelik tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
ANA HARCAMA KALEMLERİNDE ARTIŞ DİKKAT ÇEKTİ
TÜİK verilerine göre en yüksek ağırlığa sahip harcama gruplarında artış belirgin şekilde hissedildi. Gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık artış yüzde 34,55 olurken, ulaştırmada yüzde 35,06, konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda ise yüzde 46,60 oranında yükseliş gerçekleşti. Bu kalemler enflasyonun genel seyrinde belirleyici rol oynadı.
Aylık bazda da benzer bir tablo ortaya çıktı. Gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 3,70, ulaştırmada yüzde 4,29 ve konut grubunda yüzde 7,99 oranında artış kaydedildi. Özellikle enerji ve barınma maliyetlerindeki yükseliş, yurttaşların bütçesi üzerindeki baskıyı artırmaya devam etti.
ALT KALEMLERDE GENİŞ ÇAPLI ARTIŞ
TÜFE kapsamında değerlendirilen 174 alt harcama başlığının büyük bölümünde artış yaşandı. Nisan ayı itibarıyla 147 alt kalemde fiyat artışı görülürken, yalnızca 19 kalemde düşüş, 8 kalemde ise değişim olmadı. Bu tablo, fiyat artışlarının geniş bir alana yayıldığını ortaya koydu.
ÇEKİRDEK ENFLASYONDA DA YÜKSELİŞ SÜRÜYOR
Enerji, işlenmemiş gıda, alkollü içecekler ve altın hariç tutularak hesaplanan özel kapsamlı TÜFE göstergesi de artış eğilimini sürdürdü. Bu kapsamda aylık artış yüzde 3,42, yıllık artış ise yüzde 30,51 olarak hesaplandı. On iki aylık ortalamalara göre artış yüzde 32,01 seviyesinde gerçekleşti.
ÜRETİCİ FİYATLARINDA ARTIŞ DEVAM EDİYOR
Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) de nisan ayında yükselişini sürdürdü. Aylık bazda yüzde 3,17 artış kaydedilirken, yıllık artış yüzde 28,59 oldu. On iki aylık ortalamalara göre artış oranı yüzde 26,48 olarak açıklandı.
Sanayi sektörleri incelendiğinde, madencilik ve taş ocakçılığında yüzde 40,42, imalat sektöründe yüzde 30,36, su temininde yüzde 38,26 artış yaşandı. Elektrik ve gaz üretiminde ise daha sınırlı bir artış görüldü.
Ana sanayi gruplarında ise enerjide yüzde 33,15, dayanıksız tüketim mallarında yüzde 31,57 ve dayanıklı tüketim mallarında yüzde 29,75 oranında yıllık artış kaydedildi.
MAYIS AYI KİRA ARTIŞ ORANI NETLEŞTİ
Nisan ayı enflasyon verilerinin açıklanmasıyla birlikte mayıs ayında uygulanacak kira artış tavanı da belli oldu. On iki aylık ortalamalara göre hesaplanan tavan oran yüzde 32,43 olarak açıklandı. Bu oran, kira sözleşmelerini yenileyecek yurttaşlar için belirleyici olacak.
EN ÇOK DOĞALGAZ ZAMLANDI, YUMURTA UCUZLADI
Nisan ayında fiyatı en fazla artan ürün doğalgaz ve ilgili abonelik hizmetleri oldu. Bu kalemde yüzde 44,47 oranında artış yaşandı. Ulaşım ve enerji bağlantılı diğer kalemlerde de dikkat çeken yükselişler görüldü.
Hava yolu ile yurt içi yolcu taşımacılığı yüzde 19,32, elektrik yüzde 16,90, yurt dışı uçuşlar yüzde 16,79 ve araç yakıtları yüzde 15,46 oranında arttı.
Öte yandan bazı ürünlerde sınırlı da olsa fiyat düşüşü kaydedildi. En fazla ucuzlayan ürün yüzde 11,14 ile yumurta oldu. Bunun yanı sıra dondurma ve benzeri ürünler, küçük ev aletleri ve bisiklet fiyatlarında da sınırlı düşüşler görüldü.
VERİLER ARASINDAKİ FARK TARTIŞMA YARATIYOR
TÜİK ve ENAG verileri arasındaki belirgin fark, enflasyon hesaplama yöntemlerine ilişkin tartışmaları yeniden gündeme getirdi. Özellikle yıllık enflasyon oranlarında ortaya çıkan farkın yüksekliği, ekonomik değerlendirmelerde farklı bakış açılarına yol açıyor.
Açıklanan veriler, hem üretim maliyetlerinde hem de tüketici fiyatlarında artış eğiliminin sürdüğünü gösterirken, önümüzdeki dönemde fiyat hareketlerinin nasıl şekilleneceği merak konusu olmaya devam ediyor.