Depremin yaralarını sarmaya çalışan Haiti'de su, gıda ve ilaç stokları bitmek üzere. Depremzedeler kadar, bölgede çalışan yardım ekipleri de susuzluğa bağlı hastalıkların tehdidi altında.
Şiddetli depremin vurduğu yoksul Karayip ülkesi Haiti’de, en fazla temiz suya ve ilaca ihtiyaç var. Ruanda’da çalışan Colombia Üniversitesinden halk sağlığı uzmanı Josh Ruxin, Haiti’nin depremden önce de AIDS, verem, çocukluk hastalıkları ve yetersiz beslenmeyle mücadele ettiğine dikkati çekti. Uzmanlara göre, Haiti’de gelecek günlerde depremzedeleri kirli suların neden olduğu ishal ve koleranın tehdit etmesi bekleniyor. Temiz su sıkıntısı nedeniyle çok sayıda çocuk ve yaşlının hayatını kaybetmesinden endişe ediliyor. Yaraların enfeksiyondan korunması için antibiyotiklere ve temiz bandajlara ihtiyaç duyuluyor ancak hastanelerin ve eczanelerin yıkılması nedeniyle bu konuda da büyük sıkıntı yaşanıyor.
Haiti Başbakanı Jean-Max Bellerive, ülkesini yerle bir eden depremin ardından şu ana kadar 15 binden fazla cesedin gömüldüğünü açıkladı. Bellerive, Fransa’nın işbirliğinden sorumlu bakanı Alain Joyandet ile görüşmesinin ardından basına yaptığı açıklamada,”15 binden fazla ceset gömüldüğü açıklamasını yaptı. Cesetleri gömmek için toplu mezarların kazıldığı, binlerce kişinin cesedinin halen enkaz altında olduğu açıklandı. Haiti İçişleri Bakanı Paul Antoine Bien-Aime’se depremde hayatını kaybedenlerin sayısının 200 bini bulabileceğini söyledi. Bien-Aime, yaptığı açıklamada, “Şu ana kadar 50 bin ceset çıkardık. Her ne kadar tam sayının ne olduğunu hiçbir zaman bilemeyecek olsak da toplam ölü sayısının 100 bin ile 200 bin arasında olacağını sanıyoruz” dedi. Kamu güvenliğinden sorumlu Devlet Bakanı Aramic Louis de yaptığı açıklamada şu ana kadar 40 bin cesedin toplu mezarlara gömüldüğünü açıkladı.
562 milyon dolar lazım Birleşmiş Milletler (BM) Haiti için uluslararası topluma 562 milyon dolarlık yardım çağrısında bulundu. BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun’un siyasi işlerden sorumlu yardımcısı John Holmes, Haiti’nin BM Daimi Temsilcisi Büyükelçi Leo Merores ile düzenlediği toplantıda, BM’nin 192 ülkesinden Haiti’ye yardım yapmalarını istedi. Depremin 3 milyon insanı etkilediğini belirten Holmes, 562 milyon doların ilk 6 ay için istendiğini, gelecek haftalarda bu miktarın ihtiyaçlar belirlendikçe artırılabileceğini ifade etti. Holmes, 562 milyon doların ilk etapta gıda, sağlık, su, beslenme, hijyen, barınak gibi temel ihtiyaçlar için kullanılacağını, BM’nin acil yardım fonunundan da Haiti’deki BM misyonuna bugüne kadar 25 milyon doların gönderildiğini söyledi. Haiti’nin BM Daimi Temsilcisi Leo Merores yaptığı açıklamada, Haiti’ye bugüne kadar yardım eden devletlere teşekkür etti. ABD eski Başkanı ve BM Haiti Özel Temsilcisi Bill Clinton da uluslararası camiaya çağrıda bulunarak, son iki yüzyılın en şiddetli depremine maruz kalan Haiti’ye maddi yardımda bulunulmasını istedi. Clinton, ilk yardım çalışmalarının yeterli şekilde yapılabilmesi için maddi kaynağa ihtiyaç olduğunu açıklarken, önümüzdeki bir hafta içinde dünya ülkelerinden Haiti’deki ilk yardım çalışmalarına ‘cömertçe katkıda bulunmalarını’ istedi. Haiti’ye ‘Dünya sizinle birliktedir’ mesajını gönderen eski başkan, gücü ne olursa olsun her ülkenin, dayanışma örneği göstermek için Haiti’nin yaralarını sarmasına yardım etmesi gerektiğini söyledi.
‘Ambarlar yağmalanmadı’ BM’ye bağlı Dünya Gıda Programı (WFP), kısa süre içinde yaklaşık 6 bin ton gıdanın dağıtımının yapılacağını açıkladı. Merkezi Cenevre’de bulunan WFP’nin sözcülerinden Emilia Casella, Haiti’deki BM ambarlarının yağmalandığı haberlerinin ise abartılı olduğunu söyledi. Yağmalamayla ilgili haberlerin ardından Haiti’nin başkenti Port-au-Prince’deki dört WFP ambarının yetkililer tarafından kontrol edildiğini belirten Casella, gıdaların ambarlarda durduğunu, yağmalama olmadını söyladi. Casella ayrıca barış gücü askerlerinin güvenliği sağlaması için çalıştıklarını da açıkladı. Başkentin yakınında hasar gören bir BM ambarında 6 bin ton gıda bulunduğunu belirten Casella, burada bulunan ‘bisküvi, hazır yiyecek ve diğer gıda malzemelerinin’ kısa sürede dağıtımının yapılacağını ifade etti. Emilia Casella, BM’nin Haiti’de başkent dışında 6 ambarı daha bulunduğunu ve buralara ilişkin yağmalama haberleri olmadığını söyledi. BM’nin deprem öncesi gıda stokunun 15 bin ton olduğu söyleniyor.
Bu arada, ABD Başkanı Barack Obama, Haiti Devlet Başkanı Rene Preval’ı telefonla arayarak, Haiti’nin yeniden inşasında uzun vadeli destek sözü verdi. Beyaz Saray’dan yapılan açıklamaya göre Obama, 30 dakika süren telefon görüşmesinde Preval’a, Haiti’deki deprem felaketiyle ilgili dünyanın duyduğu üzüntüyü dile getirdi ve Washington’un deprem yaralarının sarılması için acil yardımın yanı sıra, ülkenin yeniden inşasına destekte bulunacağı taahhüdünde bulundu.
‘En büyük felaket’ Haiti’deki deprem, BM’nin şimdiye kadar karşı karşıya kaldığı en kötü felaket. Cenevre’deki BM yardım koordinasyon merkezi sözcüsü Elisabeth Byrs, “Bu tarihi bir deprem. BM’nin karşılaştığı en berbat felaket, çünkü bütün yerel altyapı mahvoldu” dedi. “BM tarihinde böylesine bir felaketle karşılaşılmadı” diyen sözcü, “Bu, diğerlerine hiç benzemiyor. Dışardan gelen yardımı dağıtabilmek amacıyla kullanılacak çok az altyapı tesisi kaldı” dedi. Bölgeye gönderilen yardımların koordinasyonundan sorumlu BM, ‘büyük bir lojistik sıkıntıyla’ karşı karşıya bulunuyor.
Sözcü, Port-Au-Prince’in batısındaki Leogane kentinin yüzde 90’ının depremde hasar gördüğünü, bölgeye ulaşmanın oldukça zor olduğunu söyledi. Yerel yetkililere dayanan sözcü Byrs, Leogane’deki evlerin yüzde 90’ının ya yıkıldığını ya da hasar gördüğünü belirterek, “En fazla hasar Leogane’de tespit edildi” dedi ve yardım ekiplerinin öncelikli işinin, enkaz altındakilere ulaşmak olduğunu anlattı.
Sözcü, başkent Port-Au-Prince’in batısındaki Carrefour ve Gressier şehirlerinde de hasarın büyük olduğunu, iki büyük şehrin nerdeyse yarısının yıkıldığını açıkladı. Yetkililere göre, depremde en az 50 bin kişi hayatını kaybederken, 250 bin kişi yaralandı, 1,5 milyon kişiyse evsiz kaldı.